«ΤΟ “ΑΝΤΑΡΤΙΚΟ ΠΟΛΕΩΝ” ΣΕ ΕΥΡΩΠΗ-ΕΛΛΑΔΑ»

Γιώργος Σιακαντάρης

 (Αναδημοσίευση από την εφημερίδα «Το Έθνος», 09/02/2013)

 Οι Ελληνες «αντάρτες πόλεων» δεν ζητούν την ανατροπή του καπιταλισμού, αλλά την κατάρρευση του ίδιου του πολιτισμού. Ο καπιταλισμός γι’ αυτούς δεν είναι άνιση κοινωνική σχέση, αλλά κλεπτοκρατία

 Η «επαναστατική» τρομοκρατία, που ξέσπασε τις δεκαετίες του ’70 και του ’80 στις δυτικές κοινωνίες, γεννήθηκε ως ένα πολιτικό κίνημα αμφισβήτησης της φιλελεύθερης δημοκρατίας και του πλουραλιστικού της πλαισίου. Οι τρομοκρατικές οργανώσεις της εποχής αντιμετώπιζαν τον καπιταλισμό ως ένα άδικο κοινωνικό σύστημα, το οποίο πρέπει να ανατραπεί.

 Η τρομοκρατία όμως γι’ αυτούς -κυρίως για του ηγέτες των «Ερυθρών Ταξιαρχιών»- δεν ήταν αυτοσκοπός. Αυτή θα αποτελούσε τη σπίθα που θα άναβε το πάθος των προλετάριων για επανάσταση. Νέα άτομα μεσοαστικής προέλευσης, απογοητευμένα από το αποκρουστικό παράδειγμα του υπαρκτού σοσιαλισμού και από τον καταναλωτικό παροξυσμό (και όχι από τη φτώχεια) του δυτικού τρόπου ζωής αποφάσισαν να κάνουν την επανάσταση κατά του καπιταλισμού.

Αυτή η τρομοκρατία, με το απεχθές της πρόσωπο, ήταν ένα πολιτικό φαινόμενο. Είχε ως εχθρό της τον καπιταλισμό και όποιον κατ’ αυτήν τον υπηρετούσε, αλλά ταυτόχρονα ήθελε να συνδεθεί με τις μάζες. Δεν είναι τυχαίο που την ίδια εποχή έχουμε έκρηξη έκδοσης μιας σειράς διακηρύξεων και περιοδικών, αλλά και την ίδρυση οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, που υποστήριζαν φανερά την τρομοκρατία. Φαινόμενα που δεν αφορούσαν μόνο την Ιταλία και τη Γερμανία, αλλά περιελάμβαναν και τους «Μαχητικούς Κομμουνιστικούς Πυρήνες» στο Βέλγιο, την «Αμεση Δράση» στη Γαλλία και σε άλλες χώρες.

Η ελληνική τρομοκρατία όμως ακόμη από την εποχή της «17 Νοέμβρη» είναι απολίτικη και ταξικά ασπόνδυλη. Στοχεύει όχι τον καπιταλισμό, αλλά την «κλεπτοκρατία» και τη «λούμπεν αστική τάξη», όροι εμφανώς απολίτικοι και ταξικά «πλαδαροί». Οι Ελληνες «αντάρτες πόλεων» είναι παιδιά μεσοαστικών οικογενειών, όπως και οι Δυτικοί τους «πρόγονοι», αλλά παράλληλα είναι εμφανώς γεννήματα μιας απολίτικης στάσης ζωής. Οι δικοί μας «αντάρτες» μισούν την κοινωνία της προσωπικής τους ανασφάλειας και αποτυχίας, σε αντίθεση με αυτούς των δεκαετιών ’70 και ’80 που μισούσαν την επιτυχία των κοινωνιών του κράτους πρόνοιας.

Οι Ελληνες «αντάρτες πόλεων» δεν ζητούν την ανατροπή του καπιταλισμού, αλλά την κατάρρευση του ίδιου του πολιτισμού. Ο καπιταλισμός γι’ αυτούς δεν είναι άνιση κοινωνική σχέση, αλλά κλεπτοκρατία. Δεν επιδιώκουν να συμμαχήσουν με τους εργάτες, αντιθέτως τους περιφρονούν αφάνταστα. Και τέλος δείχνουν πως αδιαφορούν για τις «παράπλευρες απώλειες». Εδώ βεβαίως έρχονται να συναντήσουν την ακροδεξιά βία (Μπολόνια 1980, όπου μια βομβιστική επίθεση στον σιδηροδρομικό σταθμό, από νεοφασίστες, σκότωσε 85 άτομα).

Οπως όμως έχουμε α-πολιτική τρομοκρατία, έτσι έχουμε και α-πολιτικές και γλυκανάλατες συναισθηματικές ερμηνείες του φαινομένου. Γιατί, ναι, είναι αλήθεια πως η βία στις πλουραλιστικές κοινωνίες είναι εχθρός της ίδιας της δημοκρατίας. Είναι επίσης αλήθεια πως δεν προκύπτει από τη φτώχεια, αλλά μάλλον από την ευημερία. Ταυτοχρόνως όμως οι κοινωνίες δεν θα ήταν δημοκρατικές και ευημερούσες, αν δεν είχαν μέσα τους την επιθυμία να καταπολεμήσουν τις κοινωνικές ανισότητες.

Αν δηλαδή δεν κατανοούσαν:

Πρώτον, πως το αίτημα της κοινωνικής χειραφέτησης δεν πρέπει (λόγω της ακροαριστερής βίας) να ταυτίζεται με το φασιστικό αίτημα των καθαρά φυλετικών κοινωνιών.

Δεύτερον, πως η εξομοίωση των μορφών βίας οδηγεί σε μανιχαϊστικές εξηγήσεις των κοινωνικών διαφορών και αντιθέσεων, μετατρέποντας το κακό σε κοινοτοπία και διευκολύνοντας έτσι την αποδοχή του.

Και τρίτον, πως η εξομοίωση των μορφών βίας αφοπλίζει τις δημοκρατικές κοινωνίες από το νόμιμο δικαίωμά τους να αντιστέκονται οργανωμένα στη βία των εξίσου καταδικαστέων, αλλά όχι όμοιων, άκρων.

Η ελληνική τρομοκρατία, ακόμη και από την εποχή της «17 Νοέμβρη», ήταν απολίτικη και ταξικά ασπόνδυλη. Στόχευε όχι τον καπιταλισμό, αλλά την «κλεπτοκρατία» και τη «λούμπεν αστική τάξη»

 Ο Γιώργος Σιακαντάρης είναι επιστημονικός διευθυντής του ΙΣΤΑΜΕ, αρθρογράφος, συγγραφέας. Πρόσφατο βιβλίο του το «Ζαν-Ζακ Ρουσσώ, ο φιλόσοφος της πεφωτισμένης δημοκρατίας» από τις εκδόσεις «Πόλις»

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: